Τηλέφωνο. 0030 210 66 14 140
Κινητό. 0030 6944 370 415
Email: info(at)drlouloudis.gr

uk-over.png - gr-over.png

ΕΡΩΤΗΣΗ: Μετά από ένα έντονο κρύωμα, στην πρώτη βουτιά, ένιωσα ένα δυνατό πόνο στο μέσα μέρος του φρυδιού, πάνω από το δεξί μου μάτι και βγαίνοντας στην επιφάνεια, είδα πως η μάσκα μου είχε γεμίσει αίμα. Γιατί συνέβη αυτό και τι πρέπει να κάνω;

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Το πρόβλημα αυτό, αποτελεί τον υπ’αριθμόν 2, με σειρά συχνότητας εμφάνισης, μπελά ημών των καταδυομένων γενικώς, μετά τη δυσκολία εξίσωσης των αυτιών.

Είναι κι αυτό, στην πράξη, ένα πρόβλημα εξίσωσης, που όμως αφορά τις κοιλότητες, γεμάτες με αέρα, που έχουμε στην περιοχή του μετώπου μας και λέγονται μετωπιαίοι κόλποι.

Αυτοί, αποτελούν μέρος ενός πολύπλοκου συστήματος αεροφόρων κοιλοτήτων, που βρίσκονται μέσα στο κεφάλι μας και που όλες μαζί τις αποκαλούμε παραρρινικές κοιλότητες ή παραρρίνια.

Τώρα, το γιατί ο ύψιστος, μέσα στην άπειρη σοφία και αγάπη Του αποφάσισε να μας κάνει κουφιοκέφαλους, δεν μας είναι επακριβώς γνωστό. Τον έχουμε μπερδέψει και λιγάκι εξελικτικά, με την απόφασή μας να ξαναγυρίσουμε στη θάλασσα, τόσο που ξέχασε στη σαστιμάρα Του να βγάλει από την αποθήκη ανταλλακτικών, εξαρτήματα άλλου είδους και να μας ξαναπροικίσει, κάτι σαν έκτακτο bonus, ας το πούμε και να μην χρειάζεται να ξεφυσάμε, σαν κάποια συμπαθή θαλάσσια θηλαστικά, κάθε φορά που επιχειρούμε να βυθίσουμε το κορμάκι μας στο νερό.

Υπάρχουν διάφορες θεωρίες, για να εξηγήσουν τον λόγο της ύπαρξης αυτών των αεροφόρων κοιλοτήτων, μέσα μας.

• ελάττωση του βάρους της κεφαλής, που επέτρεψε στο ανθρώπινο είδος να σταθεί στα δυο πόδια.
• απαγωγή της θερμότητας του λειτουργούντος εγκεφάλου
• λειτουργία τους ως αντηχείο της φωνής ( γι’αυτό και όταν πάσχουμε π.χ. από ιγμορίτιδα, αλλοιώνεται, μεταξύ των άλλων και η φωνή μας)
• προστασία σε ευγενή μόρια, όπως ο εγκέφαλος, το μάτι ή το οπτικό νεύρο, σε περίπτωση ατυχήματος, με κάκωση στο σπλαχνικό κρανίο, με τρόπο που θυμίζει τον αερόσακο του αυτοκινήτου μας και το χωροδικτύωμα του πλαισίου του, που παραμορφώνεται ελεγχόμενα, για να προστατέψει το πολύτιμο περιεχόμενο της καμπίνας, δηλαδή εμάς.

Οι κοιλότητες αυτές ( ιγμόρεια, μετωπιαίοι κόλποι, ηθμοειδείς κυψέλες, σφηνοειδείς κόλποι), επικοινωνούν μέσω πολύ μικρών ανοιγμάτων (στόμια) με τη μύτη μας. Επενδύονται δε εσωτερικά, με μια λεπτή μεμβράνη, που λέγεται βλεννογόνος. Αυτός είναι συνέχεια του βλεννογόνου της μύτης και έχει σαν κύρια δουλειά, τι άλλο, το να γεννά βλέννα.

Σε φυσιολογικές συνθήκες, η παραγόμενη καθημερινά βλέννα, είναι περίπου 1,5 λίτρο, δεν γίνεται όμως αντιληπτή, γιατί είναι λεπτόρρευστη και κινείται με τη βοήθεια λεπτότατων τριχιδίων, με φορά, από το εσωτερικό των κόλπων προς το πλάγιο τοίχωμα της μύτης και από κει προς το φάρυγγα, όπου και καταπίνεται.

Αντιλαμβανόμαστε ότι έχουμε βλέννες, όταν αυτές αυξηθούν σε ποσότητα ή πηκτώσουν, γίνουν δηλαδή πιο πυκνόρρευστες και κολλώδεις, οπότε δεν κινούνται αποτελεσματικά από το κροσσωτό αναπνευστικό μας επιθήλιο και λιμνάζουν, προκαλώντας μας μπούκωμα και δυσφορία.

Όταν είμαστε συναχωμένοι ή βασανιζόμαστε από αλλεργία, ο ρινικός μας βλεννογόνος πρήζεται και κοκκινίζει, αυξάνοντας την ποσότητα και την πυκνότητα της βλέννας που παράγει.

Μαζί με αυτόν, φουσκώνει και ο βλεννογόνος που ντύνει εσωτερικά τις παραρρινικές μας κοιλότητες. Αυτό αποκτά κλινική σημασία, όταν περιλαμβάνει το βλεννογόνο του στομίου του κόλπου, στόμιο που φράζει εντελώς παρεμποδίζοντας τη μετακίνηση αέρα και βλέννας.

Η συγκέντρωση βλέννας στο εσωτερικό του κόλπου και η επακόλουθη επιμόλυνσή της οδηγεί στην εμφάνιση των συμπτωμάτων της οξείας κολπίτιδας (πονοκέφαλος, βάρος στο πρόσωπο, κακουχία, δεκατική πυρετική κίνηση κλπ.). Η δυσκολία στη μετακίνηση αέρα δια μέσω του πρησμένου και φραγμένου στομίου του πάσχοντος κόλπου, είναι ακριβώς η αιτία του προβλήματος που περιγράφεις.

Στη φάση της κατάδυσης, είμαστε υποχρεωμένοι να στείλουμε αέρα και να εξισώσουμε την πίεση σε όλες τις παραρρινικές μας κοιλότητες, πράγμα που γίνεται κατά τη στιγμή που εξισώνουμε τον αέρα της μάσκας. Άν το στόμιο του μετωπιαίου κόλπου βρεθεί κλειστό, νιώθουμε έναν έντονο πόνο στο φρύδι, από τη διαφορά της πίεσης, που εκδηλώνεται από το πρώτο κιόλας μέτρο. Το σωστό θα είναι να διακόψουμε αμέσως την κατάδυση για την ημέρα αυτή και να φροντίσουμε να επικοινωνήσουμε με το γιατρό μας για να ξεκινήσουμε φαρμακευτική αγωγή.

Εάν επιμείνουμε φυσώντας, είναι πιθανό να παραβιάσουμε το βαλβιδικό μηχανισμό που δημιουργεί ο πρησμένος βλεννογόνος του στομίου, συχνά σχίζοντάς τον. Το σχίσιμο δε αυτό, μπορεί να μη γίνει στην κάθοδο, αλλά να γίνει στη φάση της ανόδου ( reverse block) Αυτό εξηγεί την εμφάνιση αίματος στη μάσκα, πράγμα που εμείς θα διαπιστώσουμε μόλις βγούμε στην επιφάνεια.

Η αιμορραγία δεν είναι σοβαρή και συνήθως σταματά από μόνη της. Αυτού του τύπου τα σκισίματα του βλεννογόνου όμως, ιδιαίτερα όταν επαναλαμβάνονται, μπορεί να οδηγήσουν σε δημιουργία συμφύσεων και μόνιμη απόφραξη του στομίου του κόλπου. Ολέθρια συνέπεια αυτού είναι η οριστική αποβολή μας από τον υγρό στίβο, εκτός αν υποβληθούμε σε χειρουργική επέμβαση για επαναδιάνοιξη του αποφραγμένου στομίου του κόλπου.

Και ακόμα και αν η σύγχρονη χειρουργική, με τη χρήση ενδοσκοπίων, μπαλονιών και πλοηγών,( βλ. εικόνα 4) έχει κάνει τα πράγματα ανώδυνα και πολύ πιο εύκολα, από το όχι και τόσο μακρινό παρελθόν, δεν είναι πολύ καλύτερα να προλάβουμε κάτι, από το να προσπαθούμε να το θεραπεύσουμε;

Για να αποφύγουμε λοιπόν τη μόνιμη δημιουργία παχέος βλεννογόνου, που μπορεί να φράξει το στόμιο του κόλπου, θεραπεύουμε σχολαστικά κάθε επεισόδιο ρινίτιδας ή ρινοκολπίτιδας και μάλιστα για ικανό χρονικό διάστημα μετά την υποχώρηση των κλινικών συμπτωμάτων.

-Δεν βουτάμε όταν υποφέρουμε από ένα κοινό κρυολόγημα ή μια οξεία φάση αλλεργικής ρινίτιδας.

-Διακόπτουμε άμεσα την κατάδυση, αμέσως μόλις διαπιστώσουμε δυσκολία ή αδυναμία να στείλουμε αέρα σε κάποια από τις παραρρινικές μας κοιλότητες ή έντονο, διαξιφιστικό πόνο στο πρόσωπο.

-Δεν μας αφήνει αδιάφορους η παρουσία αίματος στη μάσκα μας, αλλά φροντίζουμε να διερευνήσουμε την προέλευσή του.

-Γενικά, προσέχουμε για να έχουμε, όπως έλεγε και ένα διαφημιστικό σλόγκαν του παλιού καιρού.