Τηλέφωνο. 0030 210 66 14 140
Κινητό. 0030 6944 370 415
Email: info(at)drlouloudis.gr

uk-over.png - gr-over.png

Αιφνίδια Κώφωση - Κατάδυση και ψαροτούφεκο.

Ως αιφνίδια κώφωση, χαρακτηρίζουμε την κατάσταση όπου χάνουμε τουλάχιστον 30 dB ακοής ( dB = ντεσιμπέλ = μονάδα μέτρησης έντασης ήχου), σε 3 διαδοχικές συχνότητες, σε μια περίοδο μικρότερη των 3 ημερών. Είναι μια πάθηση συνήθως μονόπλευρη. Η συχνότητά της εκτιμάται σε 5-20 νέα περιστατικά ανά 100.000 κατοίκους το χρόνο, αν και μπορεί να είναι ακόμα μεγαλύτερη, μια που κάποιοι ασθενείς δεν επιζητούν ιατρική βοήθεια. Τα περισσότερα δε από αυτά τα περιστατικά, δεν έχουν κάποια ανιχνεύσιμη αιτία.

Τρεις θεωρίες έχουν αναπτυχθεί, για να εξηγήσουν την αιτιοπαθογένεια της νόσου. Η ιογενής, η αγγειακή και η θεωρία της ρήξης των αγγειακών μεμβρανών. Σύμφωνα με την πρώτη, διάφοροι ιοί μπορούν να προσβάλλουν το ακουστικό μας σύστημα, όπως οι ιοί που προκαλούν ιλαρά, ερυθρά, παρωτίτιδα, γρίππη, λοιμώδη μονοπυρήνωση, έρπητα ζωστήρα κλπ. Σύμφωνα με τη δεύτερη, επισυμβαίνει μερική ή πλήρης διακοπή της ροής αίματος προς τον κοχλία, ο οποίος σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα μπορεί να εμφανίσει βλάβη. Αυτό γίνεται είτε λόγω αγγειακού σπασμού, είτε λόγω απόφραξης του αυλού των αγγείων του, από μικροέμβολα που σχηματίζονται σε διάφορες περιπτώσεις.

Ρήξη της θυρίδας και απώλεια υγρού από τον κοχλία

Ρήξη της θυρίδας και απώλεια υγρού από τον κοχλία

Σύμφωνα με την τρίτη θεωρία, το δυσβαρικό περιβάλλον και η κακή ή αδύνατη εξίσωση των πιέσεων στους αεροφόρους χώρους του αυτιού μας, οδηγεί σε σχίσιμο της στρογγύλης (συχνότερα) ή της ωοειδούς (σπανιότερα) θυρίδας του κοχλία.

Αυτό έχει σαν συνέπεια, το υγρό που γεμίζει τους υμενώδεις χώρους του εσωτερικού μας αυτιού, να χύνεται προς το μέσο αυτί και δια της ευσταχιανής σάλπιγγας να κυλά ελεύθερα προς το ρινοφάρυγγα και να καταπίνεται, χωρίς αυτό να γίνεται αντιληπτό. Η δε κατάσταση που προκύπτει από αυτό, μπορεί να συγκριθεί με την απώλεια των υγρών μιας μπαταρίας. Εάν αναπληρώσουμε τα υγρά της γρήγορα και παρεμποδίσουμε την περαιτέρω απώλειά τους, μπορούμε να την σώσουμε, ειδάλλως τα στοιχεία της ξεραίνονται και καταστρέφονται. Κατ’ αντιστοιχία, μια γρήγορη απώλεια υγρών που ο κοχλίας δεν προλαβαίνει να αναπληρώσει, θα μας οδηγήσει σε βέβαιη οριστική απώλεια της ακοής μας.

Ας έρθουμε να τα προσαρμόσουμε όλα αυτά τώρα στη βουτιά και το ψάρεμά μας. Εδώ οι τρεις θεωρίες μπορεί να συμβάλλουν σε άλλοτε άλλο βαθμό και να συνδυάζονται στην παθογένεση της βλάβης. Οι ιογενείς λοιμώξεις, προσβάλλουν εξίσου καταδυόμενους και μη, είναι δε αρκετοί οι ιοί που μπορούν να δράσουν ωτοτοξικά και να βάλουν σε επισφάλεια το δοκιμαζόμενο κατά τη διαδικασία της κατάδυσης ακουστικό μας σύστημα. Στα πλαίσια της αγγειακής θεωρίας, ακόμα και η αφυδάτωση στην οποία υποβάλλουμε τον εαυτό μας, όταν δεν λαμβάνουμε επαρκή ποσότητα ύδατος κατά τη διάρκεια μιας πολύωρης κολύμβησης, μπορεί να διαταράξει σοβαρά τη γλοιότητα και τη ροή του αίματος, γεγονός ιδιαίτερα σημαντικό για τα μικρά αγγεία, όπως είναι τα αγγεία του έσω ωτός.

Επιπλέον, το υπερκαπνικό-υποξικό περιβάλλον που προσφέρεται στα κύτταρα κατά τη διάρκεια της κατάδυσης με κράτημα της αναπνοής, έχει μη επαρκώς μελετημένες επιπτώσεις σε αυτά, ιδιαίτερα όταν συνδυαστεί και επαυξηθεί από άλλους επιβαρυντικούς παράγοντες. Στην αυτόνομη κατάδυση από την άλλη, η απρόσεκτη συμπεριφορά μπορεί να οδηγήσει σε παρουσία αέρα μέσα στα αγγεία, ο οποίος προκαλεί ανάλογη παρεμπόδιση της ροής του αίματος, όπως και οι θρόμβοι.

Η ρήξη μεμβρανών από την άλλη, είναι ένα φαινόμενο άγνωστο στους πολλούς, ακόμα και σε αρκετούς ειδικούς. Η επίμονη προσπάθεια να στείλουμε αέρα σε μια ευσταχιανή σάλπιγγα που δεν ανοίγει (λόγω λοίμωξης, αλλεργίας κ.λ.π.), μπορεί να οδηγήσει, σε αύξηση της πίεσης των υγρών του σώματος, που μεταδίδεται ελεύθερα στα υγρά του κοχλία. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε σχίσιμο της στρογγύλης θυρίδας από μέσα (έσω αυτί) προς τα έξω (μέσο αυτί). Η απότομη διάνοιξη της ευσταχιανής σε μια έντονη προσπάθεια, ωθεί βίαια το τύμπανο και τα ακουστικά οστάρια προς τα έξω. Η βίαιη κίνηση του αναβολέα προς τα έξω προκαλεί, με μηχανισμό βεντούζας, σπάσιμο της θυρίδας, αυτή τη φορά από έξω προς τα μέσα. Κάτι αντίστοιχο μπορεί να συμβεί σε ανάστροφη απόφραξη (reverse block) της ευσταχιανής σάλπιγγας κατά τη διάρκεια της ανάδυσής μας, όταν ο διαστελλόμενος αέρας δεν μπορεί να διανοίξει το στόμιο της ευσταχιανής σάλπιγγας, αλλά σχίζει το τύμπανο, ή ακόμα χειρότερα, τη μεμβράνη της στρογγυλής ή της ωοειδούς θυρίδας. Τότε το υγρό του εσωτερικού ωτός, η έσω λέμφος, χύνεται προς το μεσαίο αυτί και την ευσταχιανή σάλπιγγα, αφήνοντας ακάλυπτες τις λεπτές μεμβρανώδεις δομές , που εξυπηρετούν την ακοή και την ισορροπία του σώματος. Η επιβίωση των δομών αυτών, εξαρτάται απόλυτα από την άμεση επίλυση του προβλήματος, αλλιώς η εκφύλιση και η καταστροφή τους θα πρέπει να θεωρούνται δεδομένες.

Στο δια ταύτα τώρα. Τι θα νιώσουμε , πως θα καταλάβουμε τι πάθαμε, τι πρέπει να κάνουμε και πότε;

Η αιφνίδια κώφωση, ακόμα και στην περίπτωση της ρήξης θυρίδων, σχεδόν ποτέ δεν περιλαμβάνει πόνο στην κλινική της εικόνα. Το βασικό σύμπτωμα είναι η απώλεια της ακοής στο ένα αυτί, που υποκειμενικά μπορεί να το νιώσουμε σαν αίσθημα πληρότητας, ή πιο απλά σαν μπούκωμα. Μεγάλη προσοχή χρειάζεται εδώ, για να μην αποδοθεί από μας τους ίδιους αβασάνιστα το μπούκωμα αυτό σε άλλες απλούστερες καταστάσεις, όπως είναι η απόφραξη του έξω ακουστικού πόρου από βύσμα κυψέλης. Η βαρηκοΐα μπορεί να συνοδεύεται σε ποσοστό 50% από ζάλη ή ίλιγγο (= αίσθημα περιστροφής), που μπορεί να ποικίλλει σε ένταση και διάρκεια.

Ο ίλιγγος αυτός μπορεί να συνοδεύεται από ναυτία, τάση για εμετό ή και ακατάσχετους εμέτους. Μέσα στο νερό συνιστά μια πολύ επικίνδυνη κατάσταση. Μπορεί να οδηγήσει σε απόλυτη απώλεια προσανατολισμού και σε κίνδυνο πνιγμού. Η εύκολη να τη λες και δύσκολη να την κάνεις, αλλά απαραίτητη διατήρηση της ψυχραιμίας μας, η απόρριψη της ζώνης βαρών, η αποβολή μερικών φυσσαλίδων αέρα και η από κοντά παρακολούθησή τους μέχρι την επιφάνεια και, πάνω απ’ όλα, η έγκαιρη επέμβαση του φύλακα αγγέλου- ζευγαριού μας, μπορούν να αποβούν σωτήριες για τη ζωή μας.

Η ζάλη μπορεί να σταματήσει μετά την έξοδό μας από το νερό, να επιμένει ή να μειωθεί, αφήνοντας πίσω της ένα ελαφρύ αίσθημα αστάθειας. Μπορεί να συνοδεύεται σε ποσοστό 70 % από σφύριγμα στο αυτί. Μπορεί επίσης να επιδεινώνεται με τις κινήσεις του κεφαλιού ή την έντονη σωματική προσπάθεια και αυτό γιατί έτσι επιτείνεται η απώλεια έσω λέμφου. Επιβάλλεται άμεση και πλήρης διακοπή της σωματικής προσπάθειας, κατάκλιση το ταχύτερο δυνατόν με το κεφάλι σε υψηλότερη θέση από τον κορμό και εξέταση από ειδικό ΩΡΛ το πολύ σε 24-48 ώρες.

Η εξέταση είναι στατιστικά πιθανότερο να πραγματοποιηθεί όταν ο ίλιγγος είναι παρών, γιατί είναι ένα σύμπτωμα θορυβώδες που μας φοβίζει και μας συνεγείρει. Δεν θα πρέπει όμως να καθυστερήσουμε την επίσκεψή μας σε ειδικό όταν επιμένει το μπούκωμα των αυτιών μας περισσότερο από μερικές ώρες, ακόμα και όταν απουσιάζουν η ζάλη και τα σφυρίγματα. Και αυτό γιατί οι πιθανότητες πλήρους αποκατάστασης της ακοής μας, αυξάνουν δραματικά αν η ειδική θεραπεία αρχίσει μέσα στις πρώτες 24-48 ώρες από την έναρξη των συμπτωμάτων, μειώνονται δε σταδιακά για να εκμηδενιστούν πρακτικά μετά τις 14 ημέρες. Βέβαια, κανόνας απόλυτος στην Ιατρική δεν υπάρχει, γι’αυτό και εφαρμόζεται αγωγή ακόμα και σε περιστατικά που προσέρχονται μετά το διάστημα αυτό.

Κατά την προσέλευσή μας στο γιατρό, είναι κεφαλαιώδους σημασίας να του καταστήσουμε απολύτως σαφές ότι είμαστε ελεύθεροι δύτες και να του αναλύσουμε με κάθε λεπτομέρεια τις συνθήκες κάτω από τις οποίες προκλήθηκε το συμβάν. Η επαφή αυτού του ανθρώπου με τη θάλασσα, μπορεί να είναι από υποτυπώδης μέχρι ανύπαρκτη. Από την άλλη πλευρά, τα ωτοσκοπικά ευρήματα μπορεί όχι μόνο να απουσιάζουν, αλλά και να είναι τελείως παραπλανητικά και να οδηγήσουν σε λάθος διάγνωση.

Η εικόνα ενός τυμπάνου που για αρκετές ώρες βρισκόταν σε επαφή με το θαλασσινό νερό, μοιάζει συχνά με την εικόνα της εξωτερικής ή της μέσης ωτίτιδας, στην οποία αποδίδεται εσφαλμένα και η απώλεια της ακοής, πράγμα που μπορεί να οδηγήσει σε λανθασμένη αγωγή και σε τραγική απώλεια χρόνου. Οι όχι ιδανικές καμιά φορά συνθήκες, κάτω από τις οποίες καλούνται να ασκήσουν ηρωική ιατρική οι ξενυχτισμένοι και καταταλαιπωρημένοι ιατροί του Εθνικού Συστήματος Υγείας και η έλλειψη ειδικών εργαλείων και μέσων, μπορεί να συμβάλλουν καταλυτικά στην καταστροφή, παρ’όλες τις καλές προθέσεις.

Ας είστε και οι ίδιοι υποψιασμένοι, με βάση τις γνώσεις που μόλις αποκτήσατε. Απαιτήστε και λάβετε τουλάχιστον ένα ακοόγραμμα και ένα τυμπανόγραμμα, που μπορεί να θέσει με ασφάλεια τη διάγνωση της αιφνίδιας κώφωσης. Μην προβάλλετε αντίλογο και χίλια δυό αντεπιχειρήματα στην προτεινόμενη από τον γιατρό εισαγωγή σας για θεραπεία σε Νοσοκομείο ή Κλινική. Η παγκόσμια βιβλιογραφία είναι γεμάτη από μελέτες, στις οποίες καταδεικνύεται σαφώς η υπεροχή της ενδοφλέβιας χορήγησης των φαρμάκων, απέναντι στην από του στόματος πρόσληψή τους στο σπίτι. Δικαιολογίες για χρονικές προθεσμίες που μας πιέζουν, ωχριούν απέναντι στο επιχείρημα της αυξημένης πιθανότητας για αποκατάσταση της πολύτιμης ακοής μας, έστω και αν ο Μεγαλοδύναμος μας έχει προικίσει με δύο αυτιά, αντί για ένα. Η νοσηλεία μπορεί να διαρκέσει 7-9 ημέρες .

Εάν η κατάσταση μετά τις πρώτες ημέρες δεν δείχνει να βελτιώνεται, μπορεί να συζητηθεί και το ενδεχόμενο της εφαρμογής υπερβαρικής οξυγονοθεραπείας, της χορήγησης δηλαδή αέρα εμπλουτισμένου σε οξυγόνο σε πίεση μερικών ατμοσφαιρών, μέσα σε ειδικό συμπιεζόμενο θάλαμο. Το σκεπτικό είναι να χορηγήσουμε άφθονο οξυγόνο στο νευρικό κύτταρο που προσπαθεί να ανανήψει. Αυτό συνάδει με τη γενική αρχή της Ιπποκράτειας ρήσης « ωφελέειν ή μη βλάπτειν» και έτσι με βρίσκει απόλυτα σύμφωνο, μια που η μέθοδος, αν δεν καταφέρει να μας βοηθήσει, σίγουρα δεν θα μας βλάψει και θα κάνει και καλό στην επιδερμίδα μας. Η από κάποιους ερευνητές προτεινόμενη ενδοτυμπανική χορήγηση των φαρμάκων μέσω μιας τομής που γίνεται στο τύμπανο, δεν έχει αποδείξει σαφή υπεροχή και θα πρέπει να αποφεύγεται σε δύτες, μια που αδυνατίζει τον τυμπανικό μας υμένα.

Σε περιπτώσεις όπου υποπτευόμαστε ρήξη θυρίδων, μπορεί να απαιτηθεί χειρουργική επέμβαση άμεσα, για έλεγχο και σφράγισμα της θυρίδας, πριν το έσω αυτί χάσει όλο το υγρό του και νεκρωθεί. Η απόφαση για εκτέλεση χειρουργικής αποκατάστασης μιας ευρείας ρήξης θα πρέπει να λαμβάνεται άμεσα, μέσα στις πρώτες ώρες του συμβάντος.

Η θεραπεία συνεχίζει και στο σπίτι για δύο περίπου εβδομάδες μετά την έξοδό μας από το Νοσοκομείο ή την Κλινική. Αυτονόητη θεωρείται η πλήρης αποχή από τις βουτιές και την έντονη σωματική δραστηριότητα, αλλά και από το αλάτι στη διατροφή μας για ένα περίπου μήνα τουλάχιστον, πολύ περισσότερο δε όταν έχει εφαρμοστεί χειρουργική θεραπεία.

Ο γιατρός μας είναι αυτός που θα αποφασίσει για τον χρόνο επιστροφής μας στη θάλασσα.

ΠΡΟΣΟΧΗ!

  • Δεν βουτάμε ποτέ συναχωμένοι
  • Δεν πιέζουμε ποτέ τις εξισώσεις μας
  • Πίνουμε άφθονο νερό σε όλη τη διάρκεια του ψαρέματός μας
  • Είμαστε πάντοτε σε οπτική επαφή με το ζευγάρι μας
  • Εάν διαπιστώσουμε μείωση της ακοής μας, επισκεπτόμαστε ειδικό ΩΡΛ το πολύ σε 24-48 ώρες, απαιτώντας τουλάχιστον ένα ακοόγραμμα.
  • Tέλος, ας μη ξεχνάμε ότι η αποκατάσταση της ακοής μας, εξαρτάται όχι μόνο από την έγκαιρη διάγνωση, αλλά κυρίως από την έγκαιρη έναρξη της κατάλληλης θεραπευτικής αγωγής.